Pijn wordt als chronisch beschouwd wanneer deze langer dan drie maanden aanhoudt, ook nadat de oorspronkelijke verwonding of ziekte is genezen. Dit is de medische standaard die zorgverleners wereldwijd hanteren. Bij chronische pijn is het zenuwstelsel als het ware “vastgelopen” en blijft het pijnsignalen sturen, zelfs zonder duidelijke lichamelijke oorzaak.
Wanneer spreek je van chronische pijn?
De medische wereld hanteert een duidelijke grens: pijn wordt chronisch genoemd wanneer deze drie maanden of langer aanhoudt. Deze definitie geldt ongeacht of er nog een duidelijke oorzaak te vinden is voor je klachten.
Het verschil met gewone pijn is dat chronische pijn zijn oorspronkelijke functie als waarschuwingssignaal heeft verloren. Je lichaam blijft alarm slaan, terwijl er eigenlijk geen acute gevaar meer is. Dit maakt chronische pijn tot een aandoening op zich, niet alleen maar een symptoom van iets anders.
Aanhoudende lichamelijke klachten kunnen zich op verschillende manieren uiten. Ze vallen onder zes hoofdcategorieën: algemene klachten zoals vermoeidheid, hart- en longklachten, klachten aan het bewegingsapparaat, maag-darmklachten, neurologische problemen en urogenitale klachten.
Wat is het verschil tussen acute en chronische pijn?
Acute pijn heeft een duidelijke functie: het waarschuwt je voor gevaar en zorgt ervoor dat je je lichaam beschermt. Denk aan de pijn wanneer je je hand op een hete plaat legt – je trekt hem meteen weg. Deze pijn verdwijnt meestal binnen enkele dagen tot weken.
Chronische pijn werkt heel anders. Het alarmsysteem van je lichaam is ontregeld geraakt en blijft signalen sturen zonder dat daar nog een goede reden voor is. Je zenuwstelsel is overgevoelig geworden en interpreteert normale prikkels als pijnlijk.
| Acute pijn | Chronische pijn |
|---|---|
| Korte duur (dagen tot weken) | Lange duur (3+ maanden) |
| Duidelijke oorzaak | Oorzaak vaak onduidelijk |
| Beschermende functie | Geen beschermende functie |
| Verdwijnt bij genezing | Blijft bestaan na genezing |
Waarom wordt pijn soms chronisch?
Het ontstaan van chronische pijn is een complex proces waarbij verschillende factoren een rol spelen. Je zenuwstelsel kan overgevoelig raken door langdurige pijnprikkels, waardoor het steeds heftiger reageert op normale signalen.
Ontstekingsprocessen in je lichaam kunnen dit proces versterken. Ook stress, angst en spanning maken je gevoeliger voor pijn. Je hersenen leren als het ware om pijn te verwachten en te versterken, zelfs wanneer de oorspronkelijke oorzaak allang weg is.
Andere factoren die bijdragen zijn:
- Slaapproblemen die je hersenen niet de rust geven om te herstellen
- Verminderde activiteit waardoor je spieren zwakker worden
- Sociale isolatie door de pijnklachten
- Negatieve gedachten over de pijn en je toekomst
Hoe herken je dat je pijn chronisch wordt?
Er zijn verschillende signalen die erop wijzen dat je pijn mogelijk chronisch wordt. Het belangrijkste teken is natuurlijk de duur – wanneer pijn langer dan drie maanden aanhoudt, spreek je van chronische pijn.
Maar er zijn meer waarschuwingssignalen:
- Je pijn wordt niet beter ondanks behandeling
- De pijn verspreidt zich naar andere lichaamsdelen
- Je wordt steeds gevoeliger voor aanraking, geluid of licht
- Je slaapt slecht door de pijn
- Je dagelijkse activiteiten worden steeds moeilijker
- Je voelt je somber of angstig door de aanhoudende klachten
Ook wanneer je merkt dat je steeds meer dingen gaat vermijden uit angst voor pijn, kan dit een teken zijn dat je pijn chronisch wordt. Je lichaam en geest raken in een negatieve spiraal waarin pijn, angst en vermijding elkaar versterken.
Wat kun je doen als je pijn chronisch wordt?
Wanneer je pijn chronisch wordt, is een multidisciplinaire aanpak vaak het meest effectief. Dit betekent dat verschillende zorgverleners samenwerken: artsen, psychologen, fysiotherapeuten en andere specialisten. Voor meer informatie over dit onderwerp kun je onze veel gestelde vragen raadplegen.
De behandeling richt zich niet alleen op het wegnemen van pijn, maar vooral op het leren omgaan met je klachten en het verbeteren van je levenskwaliteit. Dit gebeurt meestal in verschillende fasen:
Diagnostiek: Uitgebreide analyse van je pijnprobleem, hoe je ermee omgaat, welke emoties en gedachten een rol spelen, en hoe dit je dagelijks leven beïnvloedt.
Behandeling: Een intensief traject van ongeveer 10 weken waarin je nieuwe vaardigheden leert om met je pijn om te gaan. Je werkt aan fysieke, psychische en sociale aspecten van je klachten.
Nazorg: Begeleiding bij het toepassen van je nieuwe vaardigheden in het dagelijks leven, zodat je de geleerde technieken blijft gebruiken.
Concrete behandelmogelijkheden zijn onder andere pijneducatie, ontspanningstechnieken, bewegingstherapie, psychologische ondersteuning en het aanpassen van je dagelijkse activiteiten.
Belangrijke punten om te onthouden over chronische pijn
Chronische pijn is een complexe aandoening die meer is dan alleen een fysiek probleem. Het beïnvloedt je hele leven: je emoties, je relaties, je werk en je toekomstplannen. Daarom vraagt het ook om een brede, integrale aanpak.
Het belangrijkste om te onthouden is dat chronische pijn behandelbaar is, ook al gaat de pijn misschien niet helemaal weg. Met de juiste begeleiding kun je leren om weer volwaardig deel te nemen aan het leven, ondanks je klachten.
Vroege herkenning en behandeling maken veel verschil. Wacht niet te lang met het zoeken van hulp wanneer je pijn langer dan drie maanden aanhoudt en je dagelijks leven beïnvloedt. Het is verstandig om dan een afspraak te maken voor professionele ondersteuning.
Bij Revalis begrijpen we dat aanhoudende lichamelijke klachten een grote impact hebben op je leven. Ons multidisciplinaire team van specialisten werkt samen om je te helpen je levenskwaliteit te verbeteren. We bieden integrale zorg die verder gaat dan alleen symptoombestrijding, omdat we geloven dat herstel mogelijk is, ook bij complexe chronische klachten. Als je vragen hebt over onze aanpak, kun je altijd contact met ons opnemen.
Gerelateerde artikelen
- Wat veroorzaakt chronische vermoeidheid?
- Hoe behandel je concentratieproblemen bij chronische pijn?
- Hoe werken concentratieproblemen in de hersenen?
- Welke therapieën werken tegen concentratieproblemen?
- Welke zorgverleners behandelen concentratieproblemen?
- Hoe onderscheid je organische van functionele tintelingen?
- Wat is de relatie tussen depressiviteit en chronische vermoeidheid?
- Hoe beïnvloedt vermoeidheid je concentratie?